ଭାରତର ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର କୁନୋ ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନରେ ସବୁଠାରୁ ଦୁର୍ଲଭ ଏବଂ ଲୁଚି ରହୁଥିବା ବଣ ବିଲେଇ ପ୍ରଜାତି 'କାରାକାଲ୍' ଦଶନ୍ଧି ଦଶନ୍ଧି ପରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି । କେରାକଲ ମୁଖ୍ୟତଃ କଳା ସୂକ୍ଷ୍ମ କାନ, ଦୃଢ଼ ଶରୀର ଏବଂ ଶୂନ୍ୟରେ ଡେଇଁ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କୁ ଶିକାର କରିବାର କ୍ଷମତା ପାଇଁ ବେଶ ଜଣାଶୁଣା। ଏହି ଜୀବ ଏକଦା ମଧ୍ୟ ଏବଂ ପଶ୍ଚିମ ଭାରତର ତୃଣଭୂମିରେ ପ୍ରଚୁର ପରିମାଣରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସଂକୁଚିତ ଜଙ୍ଗଲ ଏବଂ ବାସସ୍ଥାନର ଅଭାବ ଏହାକୁ ଭାରତର ବନ୍ୟ ଜଙ୍ଗଲରେ ନିରୁଦିଷ୍ଟ କରିଦେଇଥିଲା। କୁନୋରେ ଏହାର ଉପସ୍ଥିତି ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ସୂଚକ ଯେ ସମଗ୍ର ଜୈବ ବିବିଧତା ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ଉନ୍ନତି କରୁଛି।

ବିଶ୍ୱ ପରିବେଶ ଦିବସ ଅବସରରେ ଏହି ବିରଳ ସଫଳତା ସମ୍ପର୍କରେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଛି, ଯାହା କୁନୋର ସୁଧୁରୁଥିବା ପରିବେଶ ସନ୍ତୁଳନକୁ ଦର୍ଶାଉଛି । କାନରେ କଳା ରଙ୍ଗର ଚୁଟି ଏବଂ ଶିକାର କରିବାର ଅଦ୍ଭୁତ କ୍ଷମତା ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା ଏହି ଜୀବଟିକୁ 'ଘାସପଡ଼ିଆର ଭୂତ' ବୋଲି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । ସମ୍ପ୍ରତି ଏକ କ୍ୟାମେରା ଟ୍ରାପ୍ ସର୍ଭେ ସମୟରେ ଏହାର ଫଟୋ କଏଦ ହୋଇଛି।

ଏହି ସଫଳତାକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଯାଦବ ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ସଂରକ୍ଷଣ ଦିଗରେ ଏହା ଏକ ବଡ଼ ସଫଳତା ବୋଲି ଅଭିହିତ କରିଛନ୍ତି । ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, 'ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଚିତା' ଅଧୀନରେ ଚାଲିଥିବା ସଂରକ୍ଷଣ କାର୍ଯ୍ୟ କେବଳ ଚିତାବାଘ ନୁହେଁ, ବରଂ ସମଗ୍ର କୁନୋର ପରିବେଶକୁ ବଦଳାଇ ଦେଇଛି, ଯାହାଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ ଦୁର୍ଲଭ ପ୍ରଜାତିଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଏକ ସୁରକ୍ଷିତ ବାସସ୍ଥାନ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରିଛି ।

ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, କାରାକାଲ୍ ଭଳି ଏକ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶିକାରୀ ଜୀବର ଉପସ୍ଥିତି ପ୍ରମାଣିତ କରୁଛି ଯେ ଏଠାରେ ଶିକାର ଜନ୍ତୁଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଭରପୂର ରହିଛି ଏବଂ ଘାସପଡ଼ିଆର ସ୍ଥିତିରେ ବଡ଼ ସୁଧାର ଆସିଛି ।

Powered by Froala Editor